نوشته: رینهارد دابلیو. وولف[۱]

منبع: مجله فیلم کوتاه shortfilm.de

مترجم: فرزانه قائمی‌زاده

درباره‌ی نویسنده[۲]

نویسنده‌ی آلمانی این مجموعه مقالات، یک تدوینگر شناخته‌شده‌ی فیلم کوتاه است. وی از سال ۱۹۹۱ تا کنون عضو کمیسیون جشنواره‌ی بین‌المللی فیلم کوتاهِ اوبرهاوزن است؛ سابقه‌ی تدریس در مؤسسه طراحی رسانه‎ها، تلویزیون ZDF و دانشگاه یوهانس گوتنبرگ را دارد. او همچنین مدیر سینمای شهرداری ماینتس[۳]، سردبیر و یکی از نویسندگان shortfilm.de است. مقاله‎ای که ترجمه‌ی آن در پیش روی شماست، دومین بخش از سه‎‌گانه‌ی وولف است که در سال ۲۰۱۸ با عنوان کامل «جشنواره‌های فیلم این‌بار در برنامه اکران سینمایی کلان شهرها (راهی جدید برای تجارت در سطح جهانی)[۴]» به چاپ رسیده است.

بخش نخست این مقاله را می‌توانید اینجا با عنوان: «آسیب‌شناسی جشنواره‌‎های نو ظهور فیلم کوتاه یا آیا عکس با شورت ورزشی از شما یک فوتبالیست می‌سازد؟» بخوانید.

مقدمه‎ی مترجم:

جشنواره‌هایی که در این مجموعه مقالات به عنوان جشنواره‎‌های نامعتبر[۵] یا شبه جشنواره[۶] معرفی می‌شوند، چند ویژگی مشترک دارند. ویژگی‎‌هایی مانند دریافت هزینه ثبت نام، ناشناس بودن برگزارکننده، نداشتن دبیرخانه و وِنیو[۷] (یا کاخ جشنواره)، نداشتن هیات انتخاب و داوری، داشتن قابلیت تمدید چندباره‌ی فراخوان و از همه مهم‌تر بین‎المللی بودن جشنواره. برخلاف جشنواره‌های معتبر که توسط مراکز فرهنگی برگزار می‌شوند، این «جشنواره‌ها» توسط شرکت‌های تجاری برگزار می‌شوند. شرکت‌هایی که در کشوری غیر از محل برگزاری جشنواره ثبت شده‌اند و از خدمات ناشناس‎سازی برای پنهان کردن شماره‌ی IP خود استفاده می‌کنند، تا کشف هویت آن‌ها مشکل باشد. این جشنواره‎‌ها که تعداد آن‎ها حدود ۵۰۰۰ برآورد می‎‌شود، به صورت زنجیره‎ای و هم‌زمان در سراتاسر اروپا، آمریکا، استرالیا و کانادا برگزار می‌شوند.

در بخش اول این مجموعه مقالات، دو نوع از این جشنواره‎‌ها معرفی شدند. نسل اول این جشنواره‎‌ها که در سال ۲۰۱۰ آغاز به کار کردند، جشنواره‎‌هایی هستند که هیچ‌وقت برگزار نمی‌شوند. آن‎‌ها با دریافت هزینه‌ی ثبت نام، فیلم شما را وارد فهرست خود کرده و سپس یک گواهی حضور در جشنواره، از طریق ایمیل برایتان ارسال می‎‌کنند. گروه دومِ جشنواره‎‌های جعلی، در سال ۲۰۱۷ شروع به کار کردند. جشنواره‎‌های این گروه، فقط شامل یک مراسم اختتامیه هستند که با یک مهمانی شام و اهدای جوایز همراه است. محل برگزاری اختتامیه در هتل و یا بار و رستوران است. در بخش اول، فهرست اسامی این مجموعه جشنواره‎‌‌ها آورده شده است. در مقاله‌‌ی پیش‌‌رو، دو گروه دیگر از این مجموعه جشنواره‌‎ها معرفی می‌‌شوند.

سومین گروه از این نوع جشنواره‌‎های نوظهور، تمام ویژگی‎‌های گفته شده دو گروه قبل را دارا هستند، با این تفاوت که برخلاف گروه‎‌های قبلی دارای مراسم اکران فیلم در سالن سینما به صورت فشرده‌‌اند. این جشنواره‌‌ها به جای اجاره‎‌ی رستوران یک سالن سینما را برای یک یا دو روز اجاره می‌‌کنند. اگرچه تحقیقات وولف نشان داده است که تعداد زیادی از این جشنواره‎‌ها نیز برگزار نشده‎اند و فقط نام یک سالن سینما را در فراخوان خود ذکر کرده‎اند (در متن به نام این جشنواره‌‌ها اشاره شده است).

و در نهایت گروه چهارم، گروه جشنواره‌‌های مخاطب‌‌محور تک دوره‌ای است. که به صورت بین‎‌المللی و توسط نهادهای دولتی با هدف جذب گردشگر داخلی و خارجی برگزار می‌‌شوند. در حقیقت فقط یک مراسم فرهنگی مانند هفته نمایش فیلم هستند که برای ترغیب فیلم‌‌سازان برای ارسال فیلم، نام جشنواره بر خود گذاشته‌اند.

آگاهی از رشد این حجم از جشنواره‌‌های جعلی در سطح بین‌‌الملل آن هم فقط در طی چند سال بسیار ترسناک است. جامعه‌‌ی سینمایی ایران باید به سطحی از آگاهی برسد که متوجه باشد تنها راه‌یابی یک فیلم به جشنواره‎‌ای در خارج از کشور باعث اعتبار آن فیلم و فیلم‌‌سازش نخواهد بود و گاهی کیفیت و اعتبار یک جشنواره‎ داخلی، می‌‌تواند بیشتر از یک جشنواره خارجی باشد. و در آخر خوب است یادی کنیم از شاه شهید، ناصرالدین شاه، که وقتی صد و اندی سال پیش به عنوان اولین پادشاه ایرانی راهی فرنگ شد، چنان از فرانسه صحبت کردن خدمتکاران فرانسوی متعجب شد که به ملیجک گفت: ببین چطور ملت با فرهنگ و پیشرفته‌‌ای هستند، حتی نوکرهای‌شان هم فرانسه صحبت می‎‌کنند! (نقل به مضمون)

صحنه‌‌ای از فیلم کوتاه صامت «سرنوشت دراماتیک میبل[۸]» که در سال ۱۹۱۳ توسط مک سنت[۹] در آمریکا کارگردانی و بازی شده است (عکس از آزشیو اورنج کانتی، (حق نشر تحت مالکیت عمومی[۱۰])).

بخش اول این پژوهش[۱۱] درباره‌ی فراخوان‌‌های کاذب جشنواره‌ای و همچنین شبه‌‌جشنواره‌‌هایی‌[۱۲] بود که بدون داشتن وِنیو و اکران عمومی برگزار می‌‎‍‌شوند. بخش دوم به معرفی نوع دیگری از جشنواره‎‌های بی‎‌اعتبار می‎‌پردازد. جشنواره‎‌هایی که از طریق اجاره و اکران فیلم در سینماها فعالیت می‌‎کنند. هم‌‌زمان با افزایش تعداد فیلم‎‌های کوتاه که به دنبال جذب مخاطب هستند ــ و قاعدتاً روی پرده سینما است که می‌‌توانند به حیات خود ادامه دهند ــ این نوع جدید از جشنواره‏‎‌ها (یا رویدادها) رونق گرفته‌‌اند. این رویدادها تنها نام جشنواره را با خود حمل می‌‌کنند، اما در حقیقت با ایده‎ها و انتظارات یک جشنواره‌‌ی فیلم کلاسیک بسیار فاصله دارند. این‌‌گونه‌‌ی جدید، در حقیقت در قالب یک برنامه‌‌ی اکران یک یا دو روزه، در یک سالن سینما برگزار می‌‌شوند و به صورت بین‎‌المللی فعالیت می‌‌کنند.

ممکن است بعضی از این جشنواره‌‏ها چندتا از ویژگی‎‌های یک جشنواره‌‌ی استاندارد را داشته باشند، اما مهم‌‎ترین ویژگی یعنی مؤلفه‎‌های اجتماعی و فرهنگی یک جشنواره‌‌ی معتبر را ندارند. با این‎حال، به دلیل سرعت بالای رشدشان، توانسته‎‌اند افکار عمومی را فریب دهند و یک نوع جدید از جشنواره‌‌ها را ارائه کنند. تا همین چند سال پیش هر کشور یا ایالت فقط یک یا دو جشنواره‌‌ی فیلم برگزار می‎‌کرد، در حالی‌‌که امروز در هر شهر بزرگ و کوچکی جشنواره‌‌های مختلفی برگزار می‌‌شود. امروزه در بعضی از شهرهای بزرگ تا ۱۰۰ رویداد نیز برگزار می‌‌شود که همگی نام جشنواره‎‌ی فیلم روی خودشان گذاشته‌‌اند.

تعداد جشنواره‌‌های فیلم

اگرچه هیچ کس نمی‌‌تواند بگوید دقیقاً چند جشنواره‌‎ی فیلم در دنیا وجود دارد. اما پلت‎‌فرم‌‌های آنلاین ثبت نام فیلم، تا حدودی می‌‌توانند یک آمار تقریبی ارائه کنند. چراکه بیشتر جشنواره‌‌ها حداقل خبر فراخوان خود را روی این پلت‌‌فرم‌‌ها قرار می‌‎دهند. در حال حاضر، رهبران بازار تجارت فیلم از جمله FilmFreeway با ۶۶۴۹ عنوان جشنواره‌‌ی فیلم (این آمار هم اکنون به حدود ۹۰۰۰ هزار جشنواره بر روی FilmFreeway رسیده)، Festhome با ۱۸۰۰ و Unabox با ۱۴۰۹ عنوان جشنواره در فهرست خود، بیشترین تعداد جشنواره‎‌ها را دارا هستند. هنگامی‌‌که فیلتر «کوتاه» در جستجوی جشنواره‌ها فعال می‌شود، ۵۵۴۷ برگزارکننده‌‌ی جشنواره در FilmFreeway (هم اکنون حدود ۷۵۰۰) و ۱۱۷۱ جشنواره در WAB باقی می‌‌ماند (تا تاریخ ۸ ژوئن ۲۰۱۸). این تعداد جشنواره بسیار زیاد است و مطمئناً تعداد آن از ده سال پیش بسیار بیشتر است. در سال ۲۰۰۶ هنگامی‎‌که تنها پلت‎‌فرم موجود Withoutabox بود، فقط ۵۰۰ جشنواره در فهرست آن ثبت شده بود.

سوال اساسی: چرا «جشنواره‌‌ی فیلم» یک تعریف مشخص ندارد؟، آن‌‌چه این اعداد نمی‎‌توانند مشخص کنند، اصالت، جدیت و اعتبار رویدادهای ثبت شده در پلت‌‌فرم‌‌های ارسال است. توصیفات و تصاویر ارائه شده برای هر جشنواره در این پلت‌‌فرم‌‌ها شبیه به هم بوده و نظرسنجی‌‎های اندکی در باره‌‌ی آن‌‌ها انجام شده است. متأسفانه، رشته‌‌ی «مطالعات جشنواره[۱۳]» شاخه‌‌ی نسبتاً جوانی در موضوعات پژوهشی است، و هنوز به فیلم کوتاه در آن توجه نشده است. به همین دلیل من فقط می‌‌توانم براساس عملکرد معدود چهره‎‌های شناخته شده و خود جشنواره‎‌ها و همچنین تحقیقات شخصی، حدس و گمان‌‌های خودم را درباره‌‌ی این موضوع مطرح کنم. برای درک بهتر ساختارهای درگیر، بهتر است نخست، آن دسته از رویدادهایی که خود را جشنواره می‌‎نامند بر اساس نوع الگوی برگزاری با الگوی یک جشنواره‌‌ی معتبر مورد مقایسه قرار دهیم.

نوع ایده‌‌آل و درست جشنواره‎‌ی فیلم را می‎‌توان از کیفیت و خصوصیاتی که به عنوان معیار اخلاقی در کنفرانس بین‎‌المللی فیلم کوتاه و انجمن فیلم کوتاه آلمان (AG Kurzfilm) به کار رفته است، به دست آورد. اگر میانگین این ویژگی‌‌ها را به عنوان معیار در نظر بگیریم و همچنین فهرست جشنواره‌‌های مورد تأیید مؤسسات و انجمن‎‌های قابل‌‌اعتماد را در نظر بگیریم، به یک فهرست ۳۰۰ تا ۴۰۰ تایی از جشنواره‌‌های فیلم کوتاه در سطح جهان می‎‌رسیم، که با تعریف درست از یک جشنواره‎‌ی فیلم کوتاه تطابق دارند. پس تکلیف ۵۰۰۰ جشنواره‎‌ی باقی‌‏مانده که خود را در FilmFreeway تبلیغ می‌‌کنند و به دنبال جذب فیلم‎‌ها هستند چه می‌‌شود؟ اولاً، من حدس می‌‌زنم که تعداد زیادی از این «جشنواره‌‌های پلت‌‌فرمی» به هیچ وجه وجود خارجی ندارند (و تقلبی هستند). بخش دیگری از آن‎ها «شبه‎‌جشنواره[۱۴]» هستند، که در واقعیت برگزار می‎‌شوند، اما بدون اکران عمومی در سینما، یا فقط با اکران محدود برای مدعوین همان جشنواره، که در واقع همان صاحبان اثر هستند. در واقع هدف از این نوع رویدادها فقط کسب درآمد است. آن‎‌ها با دریافت هزینه‌‌ی ثبت نام حداکثری جیب خود را پر می‎‌کنند، و در نهایت یک غرور کاذب و ترسناک در فیلم‌‌ساز ایجاد می‎‌کنند. من در بخش اول این مجموعه مقالات[۱۵]، دو نمونه از این نوع جشنواره‎‌ها را شرح دادم.

نوع دیگر این نوع جشنواره‎‌ها، که یک گروه نسبتاً بزرگ را شامل می‌‌شود «جشنواره‎‌های مخاطب‎محور» هستند. وِنیو آن‎‌ها سالن‌‌های سینما و سایر سالن‎‌های مناسب موجود است. این رویدادهای فرهنگی توسط مراکز فرهنگی ــ دولتی و با هدف تأثیرگذاری بر مخاطبین محلی برگزار می‌‌شود. گروه دیگری که دارای تمرکز محلی مشابه هستند، رویدادهای فرهنگی هستند که اکران فیلم آن‌‌ها در فضای باز و یا به صورت جشنواره‎‌های تک دوره‎‌ای برگزار می‎‌شود. بودجه‌‌ی برگزاری این رویدادهای فرهنگی به طور مشترک توسط نهادهای فرهنگی (معمولاً دولتی) و اسپانسرهای تجاری تأمین می‌‌شود.

جشنواره‎‌های اکران‌محور

شما می‌‎توانید این‌‌گونه رویدادها را در تمام شهرهای بزرگ آلمان و سایر «کشورهای باسابقه در فیلم کوتاه» مانند اسپانیا و فرانسه پیدا کنید: اکران‌‌های سینمایی برای فیلم کوتاه که برگزارکنندگانش نام جشنواره بر آن می‌‎گذارند. این‌‌گونه رویدادها معمولاً به صورت یک مراسم یک تا سه روزه برگزار می‌‌شوند. مراسمی‌ که فقط یک جنبه‌‌ی مشترک با یک جشنواره‌‌ی استاندارد دارند: فیلم‎‌ها توسط صاحبان اثر ثبت نام شده‌‌اند و پس از تأیید توسط هیات انتخاب، وارد بخش رقابتی شده و به صورت عمومی اکران می‌‎شوند. برخلاف جشنواره‌‌های محلی که مراکز فرهنگی برگزار می‌‌کنند، این «جشنواره‌‌ها» فقط توسط شرکت‌‌های تجاری اداره می‌‌شوند. سازمان‌‌دهندگان، بازرگانان مستقل یا شرکت‌‌های کوچک (مانند شرکت‌‌های با مسئولیت محدود) و کنسرسیوم‌‌های بین‌‌المللی هستند.

سینما توسط مسئولین جشنواره اجاره می‌‌شود. تهیه‎‌ی برنامه اکران، اعلام آن و بلیط فروشی توسط سایت جشنواره انجام می‌‌شود. در صورت بلیط فروشی، معمولاً سینما علاوه بر اجاره‎‌ی سالن، سهمی از فروش را هم برمی‌‎دارد. برگزارکننده‎‌ی جشنواره، کار انتخاب فیلم‌‌ها و تنظیم جدول پخش آن‌‌ها را انجام می‌‌دهد. آماده‎‌سازی نسخه‌‎ای از فیلم‎‌ها برای نمایش ــ که عمدتاً شامل دانلود فایل فیلم است ــ توسط سالن‌‎دار انجام می‌‌گیرد. به این ترتیب، مسئول جشنواره صرفاً نقش اداری را بر عهده می‎‌گیرد. در مورد گردانندگان سینما، خدمات آن‌‌ها شامل رزرو سالن، پرداخت دستمزد کارمندان (گیشه، پذیرش و اتاق پخش) و انجام تبلیغات با استفاده از روش‎‌های معمول (مطبوعات و اینترنت) است. چنین رویدادهایی می‌‎توانند درآمد اضافی سودآوری برای سینمادارها داشته باشند، زیرا آن‎‌ها مجبور نیستند هزینه‎‌ی اجاره فیلم را بپردازند و درآمد آن‎‌ها تابع فروش فیلم و تعداد روز اکران نیست.

بیشتر برگزارکنندگان چنین جشنواره‎‌هایی به صورت ناشناس فعالیت می‎‌کنند. به عبارت دیگر، آن‎‌ها فقط از اعتبار پلت‌‌فرم‌‎های تجاری ثبت فیلم برای دیده شدن فراخوان جشنواره‎‌شان، استفاده می‌‎کنند. با توجه به نداشتن وِنیو و یا دبیرخانه، قطعاً تأسیس یک «جشنواره» به‌‎طور ناشناس آن هم در سطح بین‌‎المللی و همراه با دریافت هزینه‎‌ی ثبت نام، کار آسانی نیست. یک کار معمول که این نوع برگزارکنندگان انجام می‌‌دهند، این است که در فراخوان آنلاین خود، آدرس وِنیو را آدرس یک محل اجاره‌‎ای (مانند نام یک سینما) ذکر می‌‎کنند. و تقریباً هیچ جزئیاتی در مورد شکل و ساختار قانونی برگزارکننده ارائه نمی‌‌‎دهند. در بیشتر موارد، حتی نام دبیر جشنواره نیز اعلام نمی‎‌شود. فقط بخشِ حسابداری پلت‎‌فرم‎‌های ارسال فیلم، از نام واقعی و جزئیات حساب بانکی فرد ثبت‎‌کننده‎‌ی جشنواره، آگاهی دارد.

الگوی فعالیت (لطفاً این کار را در خانه انجام ندهید!)

با حذف هیات انتخاب، در دستمزدهای پرداختی صرفه‌‎جویی می‎شود. به جای استفاده از متخصصان، برنامه‎‌ی اکران از مرکز TFA[16] استخراج می‌‎شود. یا برگزارکننده‌‎ی جشنواره، شخصاً فیلم‌‌ها و فیلم‎‌سازان معروف را به این رویداد دعوت می‎‌کند. به همین ترتیب هیات داوری نیز وجود ندارد. خود برگزارکنندگان در مورد برندگان تصمیم می‎‌گیرند یا به صورت کاملاً «دموکراتیک!» این موضوع را به مخاطبان واگذار می‎‌کنند. یا این‎‌که کلاً بخش جوایز را حذف و به جای آن از طریق ایمیل به همه‎‌ی شرکت‎‌کنندگان یک گواهی شرکت در جشنواره به همراه لوگوی جشنواره به صورت فایل jpg اهدا می‌‎شود. به همین ترتیب، برنامه‌‌های نقد و بررسی فیلم‎، نشست‌‌های بحث و گفت‎گو با فیلم‌‌سازان و… کنار گذاشته می‌‌شود ــ که باعث کاهش زمان برگزاری رویداد و در نتیجه کاهش هزینه‌‌ی اجاره‎‌ی سینما می‌‌شود.

وقتی برگزارکنندگان ساکن کشور یا ایالت دیگری باشند، خودشان شخصاً در رویداد شرکت نمی‎‌کنند. درعوض، آن‎‌ها یک فرد معروف محلی مانند یک بازیگر مرد یا زن را برای برگزاری مراسم جذب می‎‌کنند. که در هزینه‌‎ی سفر صرفه‎‌جویی شود. این برنامه به همین طریق که گفته شد، بارها و بارها در سینماهای شهرها، ایالت‌‎ها و کشورهای دیگر نمایش داده می‌‌شود، فقط گاهی ممکن است، باکس‎‌بندی فیلم‌‌ها کمی تغییر ‎کند. گاهی حتی تهیه نسخه‎‌ی کپی از فیلم‎ها توسط خود فیلم‌‌سازان انجام می‌‎شود (که اکثراً دانلود می‌‎شوند و فقط به ندرت نسخه‌‌های اصلیِ با کیفیت آن هم با هزینه‌‎ی خود فیلم‌‌ساز ارائه می‎‌شود) و تهیه‎‌ی لیست‎‌های پخش (از فایل‎ها) توسط کارکنان اتاق نمایش در سینمای وِنیو جشنواره انجام می‌‎شود.

هیچ متن یا لوگوی خاصی در باکس‎‌بندی لازم نیست، همچنین تهیه‌‌ی نشریات چاپی مرتبط مانند پوستر، کتابچه‌‌‌ی جشنواره و… نیز لازم نیست. عناوین فیلم‌‌ها و نام نویسندگان فیلم به سرعت به‌صورت آنلاین و بدون جزئیاتی مانند نام عوامل فیلم، بازیگران و یا خلاصه داستان منتشر می‌‎شوند. به همین ترتیب، به دلیل نبود رسانه و مخاطبان حرفه‎‌ای در این رویداد هیچ مجوز و اعتبارنامه‌‌ای برای جشنواره‌ ارائه نمی‌‌شود. با این‌‌حال، برخی جنبه‌‌ها بسیار مهم و غیرقابل حذف هستند: تهیه‌‌ی یک دیوارِ عکس برای عکس‌ گرفتن برندگان جوایز و ارسال پست‌‎های منظم در فیس‌‌بوک و توییترــ در یک کلام بودجه فقط باید این موارد را پوشش دهد!

جشنواره‌ی برلین مانند یک دایره المعارف «کی کیست؟»[۱۷] معرف خوبی از این‌گونه جشنواره‌‌های جهانی است.

جشنواره‎‌های اکران‌محور، که من در این‌‌جا درباره‌‌ی آن‌‌ها صحبت کردم، در سرتاسر جهان در تمام کلان شهرها و شهرهای اصلی و مهم دیده می‌‌شوند. اما آمار دقیقی از تعداد آن‎‌ها موجود نیست. در کانادا، فرمانداری تورنتو بیش از ۱۰۰ جشنواره‎‌ی فعال فیلم را فهرست کرده است. با این‌‎حال بالاترین میزان تراکم جشنواره‌‌ها در شهر مونترال است، که آماری از تعداد جشنواره‌‌های موجود در آن در دسترس نیست. دانشگاه کالیفرنیا، برکلی، فقط تعداد ۲۷ جشنواره در منطقه‎‌ی خلیج سان‌‌فرانسیسکو شمارش کرده است، در حالی‎‌که ایالت کالیفرنیا برگزاری ۱۶۹ جشنواره‌‌ی فیلم را در صفحه‎‌ی معرفی ایالت خود، اعلام کرده است. تحقیقات من در قسمت اول این مجموعه مقالات، نشان داد که بیش از ۸۰ رویداد فقط در منطقه‌‌ی سن دیگو/لاهولا برگزار می‌‌شود که نام جشنواره بر خود گذاشته‌اند ــ که حدود ۵۰ مورد از آن‌‌ها جشنواره‌‎‌ی فیلم کوتاه را در عنوان خود قید کرده‎‌اند.

در آلمان، بیشترین تراکم جشنواره‌‌ها در شهر برلین است. برآورد می‎‌شود که کمتر از ۱۰۰ جشنواره مخصوص فیلم‎‌های کوتاه در آنجا برگزار می‌‌شود. اما تنها تعداد معدودی از آن‌‌ها حداقل شرایط لازم را برای یک جشنواره‌‌ی مناسب دارا هستند، شرایطی از جمله: مراسمی که طی چند روز برگزار شود، ثبت نام فلیم در آن برای همه آزاد باشد، روند انتخاب فیلم‌‌ها شفاف بوده و هیات داوران مستقل داشته باشد، دارای فضا و زمان مناسب برای بحث و گفتگو و تبادل نظر بین فیلم‌‌سازان باشد و در نهایت جدول برنامه‎‌ی جشنواره و اطلاعات مربوط به برگزارکنندگان موجود باشد. در آلمان، بیشتر این نوع جشنواره‎‌ها در دو سالن نمایش بابل و بی ــ وار[۱۸] برگزار می‎‌شوند! سینماهای لیدن[۱۹]، در مجموعه‌‌ی فرهنگی و هنری اَکوت[۲۰] یا مووی منتو[۲۱] و همچنین در انستیتوی فیلم و ویدیو آرت آرسنال[۲۲] سایر مراکز فرهنگی هستند که مورداستفاده‌‎ی این جشنواره‎‌ها قرار گرفته‌‎اند. آن‌‌ها از اسامی دهن‎‌پرکنی استفاده می‌‎کنند. اسامی مانند (به ترتیب اول نام جشنواره، وِنیو و سپس هزینه‎‌ی ثبت نام آورده شده است): «جشنواره‎ی بین‌‌المللی فیلم آروند[۲۳]» (اَکوت ،۳۰ تا ۴۰ دلار)، «جشنواره‌ی لیفت-آف برلین[۲۴]» (اتحادیه، ۱۵ تا ۱۰۰ دلار) ، «جشنواره‎‌ی فیلم‌سازان پایتخت[۲۵]» (سینما ایل[۲۶]، ۴۵ تا ۵۵ یورو)، «جشنواره‎‌ی فیلم متحدان آلمان[۲۷]» (سینما بی ــ وار!، ۳۵ تا ۷۵ دلار) یا عنوانی ساده‌‌تر «جشنواره‌‌ی فیلم کوتاه برلین[۲۸]» (سینما بابل، ۴۵ تا ۵۵ دلار) و «جشنواره‌‌ی مستقل فیلم برلین[۲۹]» (سینما بابل، ۲۵ تا ۹۵ پوند).

در اینجا نکته‌‌ای وجود دارد که در ابتدا متوجه آن نشدم، اما با تحقیق درباره‎‌ی «جشنواره‌ی بین‎‌المللی فیلم‌ساز سینمای جهان برلین[۳۰]» آشکار شد: بیشتر این جشنواره‌‌ها به صورت زنجیره‌‎ای برگزار می‌‎شوند. به عبارت دیگر، آن‎‌ها جشنواره‎‌های محلی کوچکی نیستند، بلکه بخشی از یک شبکه‌‌ی جهانی جشنواره‌‌ای هستند که هر مجموعه از آن‎‌ها، توسط یک سری شرکت یا افراد حقیقی در شهرهای متعدد و در سراسر جهان، با استفاده از یک مدل ثابت، سازماندهی و برگزار می‌‎شوند. اما سر از کار این جشنواره‌‌ها درآوردن، کاری دشوار است زیرا بیشتر آن‌‌ها به صورت پنهانی عمل می‌‌کنند و هیچ اطلاعات آنلاینی توسط آن‎ها منتشر نمی‌‌شود. به عنوان مثال، وقتی یک جشنواره به میزبانی ایالات متحده یا استرالیا برگزار می‌‌شود، طبیعی است که اطلاعات حقوقی درباره‎‌ی مالکیت جشنواره ارائه نشود، اطلاعاتی مانند جزئیات حق نشر یا بیانیه‌‌ی حفظ حریم خصوصی، در حالی‌‌که در مورد اتحادیه‎‌ی اروپا، ذکر این اطلاعات ضروری است. و از آنجا که برگزارکنندگان در بسیاری از موارد از خدمات ناشناس‌‎سازی برای پنهان کردن شماره‌ی IP خود استفاده می‎کنند، حتی تحقیقات من نیز نتوانست آن‌‎ها را از تاریکی بیرون بیاورد. گزیده‌‌ای از نتایج من در اینجا آورده شده است.

سه جشنواره در برلین ــ که همگی در سینما «کینو بابل» برگزار می‌‌شود ــ یک زنجیره‌‌ی بین‌‌المللی که به خوبی در این شهر جا افتاده است: «جشنواره‎‌ی فیلم کوتاه برلین[۳۱]» از تاریخ ۲۸-۶-۲۰۱۸ تا ۱-۷-۲۰۱۸، «جشنواره‌‌ی فیلم کوتاه اروپا[۳۲]» آخرین تاریخ برگزاری آن تاریخ ۱-۱۰-۲۰۱۷ تا ۴-۱۰-۲۰۱۷ بوده است. رویداد دیگر «جشنواره فیلم مستقل برلین[۳۳]» است که قرار است در تاریخ ۱۳-۲-۲۰۱۹ تا ۱۹-۲-۲۰۱۹ برگزار شود؛ که مورد آخر از نزدیکی تاریخ برگزاری خود با برلیناله[۳۴] سود می‌‎برد و از امکاناتی که به واسطه‌‌ی برگزاری برلیناله ایجاد می‌‌شود به نفع خود استفاده می‎‌کند. یک نام ثابت که در این مجموعه جشنواره زیاد شنیده می‌‌شود، خانمی به نام «کلودین بیسوا ــ مکنزی [۳۵]» است. که گاهی به عنوان سرپرست و گاهی به عنوان مدیر جشنواره معرفی می‌‌شود و حتی افتخار داشتن مدرک کارشناسی ارشد از سینمای «کینو بابل» را دارد. در صفحه‌ی شخصی این خانم[۳۶] در وبسایت e-TALENTA اطلاعات زیادی در مورد توانایی‌‌های بازیگری و هنری‎‌اش ارائه شده است، اما هیچ اطلاعاتی درباره‌ی فعالیت‌‌های تجاری و حرفه‎‌ای او با جشنواره‎‌ها ارائه نشده است. این‌که نوع همکاری او با این جشنواره‎‌ها چیست؟ به عنوان مؤسس؟ همکاری مشترک با صاحب شرکت؟ زن پیشرو؟. او شخص شناخته شده‌‌ای در صحنه‌‌ی جشنواره‎ها و صحنه فیلم کوتاه نیست.

با این وجود، نام او را می‌‌توانید به عنوان مسئول در جشنواره‎‌های زیر بیابید: «جشنواره‌‌ی فیلم مستقل پاریس[۳۷]» و «جشنواره‌‌ی فیلم کوتاه پاریس[۳۸]». علاوه بر این، نام او در جشنواره‌‌های فیلم اروپا[۳۹] در استکهلم، آتن، مسکو و لندن و همچنین «جشنواره‌‌ی فیلم کوتاه کن نیزا[۴۰]» نیز وجود دارد که به دلیل بسته شدن سایت‌‌های اینترنتی و تغییر در آدرس URL آن‎‌ها، دیگر قابل پیگیری نیستند. آخرین جشنواره‌‌ی نباید با «جشنواره‌‌ی فیلم کوتاه کن[۴۱]» اشتباه گرفته شود که ممکن است به یک گروه دیگر تعلق داشته باشد و یا زیرمجموعه‌‌ی همان گروه قبلی باشد (با مری سیمونز[۴۲] و اریش شولتز[۴۳]، که در برلین مسئولیتی ندارند). (پی نوشت: درباره‌‌ی جشنواره‌ی فیلم کوتاه کن، این توضیحات را در راهنمای کن[۴۴] مشاهده کنید.)

وقتی که برنامه‎‌های جشنواره‎‌های خانم کلودین بیسوا ــ مکنزی را در سال گذشته با دقت مطالعه کردم، تعدادی فیلم (هشت فیلم) توجه مرا به خود جلب کرد. این فیلم‌‌ها در تمام جشنواره‌‌ها حضور داشتند. علاوه بر این، یک کارگردان و هنرمند ویدیویی کاملاً ناشناخته با نام ایرا اشنایدر[۴۵] به طور مرتب در جشنواره‎‌ها معرفی می‌‎شود و جوایزی را بین سال‌‌های ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۸ (۱۱ جایزه) در رویدادهای مختلف این مجموعه دریافت کرده است، در حالی‎‌که او در وب‌‌سایت شخصی‌‌اش هیچ اشاره‌‌ای به این جوایز نکرده است. این مسأله به طور قطع فرآیند معیوب تعیین برنده و همچنین انتخاب فیلم‎‌ها را مشخص می‌‌کند. سازندگان فیلم‌‌ها در واقع با پرداخت بهای ورودی، در برگزاری جشنواره و پرداخت جایزه به خودشان مشارکت می‌‌کنند. از طرف دیگر، در یکی از گزارش‌‌های مطبوعاتی بسیار نادر[۴۶] در مورد این رویدادها که احتمالاً به صورت عمدی منتشر شده است، آمده است: «هیات داوران که نام آن‎‌ها محفوظ است، از متخصصانی از سراسر جهان تشکیل شده‎اند.» ARFF برلین «پیرامون جوایز بین‎‌المللی فیلم[۴۷]» متعلق به گروه دیگری است که همین رویدادها را در بارسلونا، پاریس و آمستردام برگزار می‌‌کند.

برلین، منچستر، توکیو، نیویورک، تورنتو، لس آنجلس، آمستردام، پاریس، سیدنی، لندن

مجموعه‎ی جشنواره‎‌های لیفت ــ آف[۴۸]، که همگی توسط یک شرکت برگزار می‌‎شوند، در برلین هم فعال هستند. شبکه‌‌ی جهانی لیفت ــ آف[۴۹] که دفترکارشان در استودیوی پین وود[۵۰] (انگلستان) است، جشنواره‌‌هایی را در ده کلان‌‌شهر برگزار می‎‌کند (تعداد این جشنواره‌‌ها از زمان انتشار این مقاله بیشتر شده است و هم‌اکنون شامل ۲۴ جشنواره می‌‌شود). مدیرعامل آن یک تهیه‎‌کننده‎‌ی فیلم به نام جیمز بردلی[۵۱] است. این امپراتوری تجاری، علاوه بر بخش جشنواره، دارای واحدهای توزیع و تولید فیلم نیز هست، که همگی به صورت فزاینده‎‌ای به یکدیگر متصل هستند (یعنی وقتی فیلم‌‌ساز فیلمش را در این جشنواره ثبت نام می‎‌کند، علاوه بر این‌‌که فیلمش وارد جشنواره می‎‌شود، پس از بررسی و کسب موفقیت، وارد کاتالوگ توزیع فیلمِ شرکت هم می‌‌شود).

فعالیت‌‌های انجام شده توسط آدیس ونرو[۵۲] با رویکرد تجاری بسیار خاص و حتی در مواردی کمی عجیب است. او کسی است که در پشت پرده‎‌ی جشنواره‎‌های زیر است: جشنواره‌‌ی فیلم‌‌سازان پایتخت[۵۳] مستقر در برلین (سال تولید فیلم در پذیرش فیلم اهمیت ندارد). این جشنواره در بوداپست، لیسبون، مادرید، والتا و وین برگزار می‌‌شود. جشنواره‌‌ی فیلم شجاعت[۵۴] (شعار جشنواره: رویا، الهام‌بخشی، شجاعت، هارمونی)، فیلم صد و هشتاد درجه‎‌ی برلین[۵۵] (فیلم‎‌های سه دقیقه‌‎ای میکرو[۵۶]) و جشنواره‎‌ی فیلم مراکی[۵۷] («کاری که از سر عشق انجام می‌‎شود و نه پاداش[۵۸]»). این خانم کوبایی، همچنین به عنوان مدیر بخش توسعه‎‌ی تجارت نرم‎‌افزاری و معاون بخش معاملات مربوط به تجهیزات پیشرفته‌‌ی آشپزخانه فعالیت می‎‌کند. او همچنین در سایت علی بابا[۵۹] یک آگهی فروش نیم دانگ از یک کامیون مرسدس بنز مربوط به یک شرکت دیگر را به مزایده گذاشته است. و البته او همچنان مدیریت جشنواره‎‌ی بین‌‌المللی کن[۶۰] را نیز به عهده دارد. (مترجم: با جشنواره‎‌ی اصلی فیلم کن اشتباه گرفته نشود، عنوان انگلیسی آن جشنواره به صورت Cannes Film Festival نوشته می‌‌شود.)

سه جشنواره وجود دارد که من نتوانسته‌‌ام اطلاعات درستی از آن‌‌ها به دست بیاورم. اما نسبت به آن‎‌ها مشکوک هستم، اگرچه آن‌‌ها برگزار شده‎اند یا حداقل ادعا می‎‌شود که برگزار شده‎‌اند. گویا وِنیو آن‌‌ها مؤسسه فیلم و ویدیو آرسنال[۶۱] بوده است: «جشنواره‎‌ی تصویر متحرک برلین[۶۲]» نام آرسنال را به عنوان وِنیو جشنواره در سال ۲۰۱۷ معرفی کرد. طبق آنچه مؤسسه آرسنال می‌‌گوید، آن‌‌ها با آرسنال ارتباط برقرار کرده‎‌اند، اما هیچ قراردادی برای برگزاری جشنواره در آنجا امضا نشده است. با این وجود، برگزارکننده‎‌ی ناشناس جشنواره هنوز آدرس مؤسسه آرسنال را با جزییات کامل آن (Arsenal’s Potsdamer Straße 2) به عنوان آدرس تماس خود در برلین در پلت‌فرم FilmFreeway ارائه می‌‎کند.

جشنواره‌‌ی بعدی قرار است در تاریخ ۱۴-۱۲-۲۰۱۸ تا ۱۵-۱۲-۲۰۱۸ برگزار شود، اما ظاهراً این بار در سینما ایل ــ کینو[۶۳] با تمدید ده باره‎‌ی مهلت ثبت‌‎نام و حتی علاوه بر جوایز فیلم، جوایزی در بخش‎‌های موسیقی، فیلم‌‌نامه و عکاسی نیز اهدا خواهد شد. به همین ترتیب، «گریس! جشنواره بین‎‌المللی فیلم[۶۴]» آرسنال را به عنوان محل دبیرخانه‌‎ی خود معرفی می‌‎کند، در حالی‎‌که وقتی از مؤسسه آرسنال در این باره سؤال کردم، هیچ اطلاعی از این موضوع نداشت. جشنواره‎‌ی «گریس!» در ماه اکتبر و فقط در یک روز برگزار خواهد شد. آن‌‌ها قصد دارند بخش‌ رقابتی را با فیلم‎‌های پهبادی[۶۵]، موزیک ویدیو، فیلم‎‌های تجربی، انیمیشن‎‌های کوتاه، فیلم‌‌های کوتاه داستانی و مستند برگزار کنند. هیچ اطلاعاتی در مورد برگزارکننده‎‌ی ناشناس جشنواره در وب‌‌سایت جشنواره[۶۶] ارائه نمی‌‎شود. و هنگامی‌که روی دکمه‌‌ی رزرو بلیط آن کلیک می‌‎کنید، یک صفحه‌ی پاپ‌آپ به زبان روسی باز می‎‌شود.

در تاریخ یک اکتبر، جشنواره‌‎ی بین‎المللی فیلم خورشید[۶۷] که وِنیو آن در دومین پردیس جشنواره‌‌ای در مسکو اعلام شده است، آغاز به کار می‌‎کند. آن‌‎ها اعلام کرده‎‌اند که در یک روز اکران بخش رقابتی را انجام خواهند داد و در همان روز جوایز بیش از بیست گروه مختلف از جمله فیلم‎‌های بلند، بهترین فیلم ساخته شده با پهپاد، تا بهترین تایم لپس، بهترین فیلم با موضوع حقوق بشر و بهترین فیلم بلند داستانی به زبان آلمانی اهدا خواهد شد. برنامه‌‌ای که من آن را یک چالش کاملاً ورزشی می‌‎دانم! عکس‌‌های سال گذشته از جشنواره نشان می‌‌دهد که این یک رویداد با شکوه بوده است. از طرف دیگر، من نتوانستم هیچ اطلاعاتی درباره‌‌ی جشنواره‌‌ای با این نام در فهرست جشنواره‎‌های مسکو پیدا کنم!

خرابکاری!

متأسفانه، فیلم‌سازان و اهالی برلین مجبور شدند که «جوایز فیلم مستقل بیفا [۶۸]» را در ماه آوریل از دست بدهند. سینما بابل، این رویداد را با انتشار اعلامیه‎‌ی مختصری لغو کرد. در صفحه‎‌ی اصلی جشنواره[۶۹]، برگزارکننده‎‌ی جشنواره مسئولان سینما را به «خرابکاری» متهم کرد و مدیر سینما، تیموتی گراسمان[۷۰] را در معرض حمله‎‌ی شدید قرار داد. علت لغو مراسم از طرف سینما این بود که کارکنان سینما نتوانستند همه‎‌ی فیلم‎‌های این برنامه را دانلود کنند. در بررسی بعدی نیز مشخص شد که برگزارکنندگان لینک‌‌هایی را برای دانلود ارسال کرده بودند که با فرمت پخش سینما سازگار نبوده است. این ماجرا تصویری از نحوه‌‌ی عملکرد چنین برگزار کنندگانی ارائه می‌‎کند. آن‌‌ها وانمود می‎‌کنند که می‌‎توانند یک جشنواره‎‌ی جهانی فیلم را در طول سه شب برگزار کنند، اما واقعیت این است که آن‌‌ها درکی از حداقل معیارهای کیفی یک جشنواره ندارند. جای تعجب نیست که برگزارکنندگان این «جشنواره‎‌ها» هیچ پیشینه‌‌ی علمی و تجربی در مورد نحوه‎‌ی برگزاری جشنواره ندارند. چراکه آن‎‌ها همیشه چهره‎‌هایی ناشناخته در صنعت فیلم کوتاه هستند. در عین حال، این وضعیت ماهیت مشکوک سیاست‎‌های نمایش فیلم در سینما‎ها را هم نشان می‌‏دهد. اینکه سینمادارها هرگز فرصت میزبانی چنین رویدادهایی را از دست نمی‎‌دهند.

همان‎‌طور که اشاره کردم، بررسی‎‌های من نشان می‎‌دهد که صدها و حتی به‎‌طور بالقوه هزاران جشنواره، فقط از این نوع خاص، برگزار می‌‎شود. که در مقایسه با هزینه‎‌های مربوط به برگزاری جشنواره‎‌های معتبر، تعهد مالی این‎‌گونه جشنواره‎‌ها نزدیک به صفر است. فیلم‌سازانی که در «جشنواره‎‌های معتبر» به هیچ موفقیتی نرسیده‌‎اند، شاید بهتر باشد که یک بار دیگر هزینه و فایده‎‌ی نمایش فیلم‎‌هایشان در چنین شرایطی را در نظر بگیرند؛ آن‌ها باید آگاه باشند که با این کار به ادامه‌‌ی فعالیت این ساختار معیوب کمک می‎‌کنند. و با پشتیبانی از این ساختار معیوب، به ساختار اصلی جشنواره‎‌های معتبر آسیب وارد می‌‌شود. در قسمت سوم این مجموعه مقالات، به بررسی جنبه‎‌های اقتصادی و نوع سیاست‌‌گذاری جشنواره‌‌ها می‌‌پردازم. و به خصوص اطلاعات استنباط شده‎‌ام را از این تحولات و همچنین عواقب آن برای چشم‎‌انداز جشنواره‎‌های فعلی بیان و همچنین پیشنهاداتی برای فیلم‌‌سازان، برگزارکنندگان جشنواره‎‌ها، سینمادارها ــ و از همه مهم‌‌تر درباره‎ی سیاست فرهنگی ارائه خواهم کرد.

برچسب‎ها: جشنواره­‌ی فیلم، سینما (یا به آلمانی کینو)، Ökonomie

۴ Trackbacks

Fake-Festivals | interfilm Blog

Lorbeeren für Kohle – in einer blühenden Festivallandschaft mit Kurzfilmen Geld verdienen | shortfilm.de

Neue Festivaltypen als Verwerter der Filmflut | shortfilm.de

Entry Fee Rabattschlacht – Promo Codes, Coupons und Discounts | shortfilm.de


[۱] Reinhard W. Wolf

[۲] https://arc-filmfestival.com/archive/the-arc-jury/the-arc-jury-2018/, https://www.shortfilm.de/en/kontakt/, https://www.kurzfilmtage.de/en/about-us/team/reinhard-w-wolf/.

[۳] CinéMayence

[۴] Film Festivals in Cinema Programmes of Major Cities – A New Global Business Model

[۵] Fake Festivals

[۶] Pseudo Festivals

[۷] Venue محلی که کاخ جشنواره است و اکران فیلم‎ها، کارگاه‎ها و … در آن برگزار می‌شود. گاهی یک جشنواره می‌تواند چند ونیو داشته باشد. به دلیل نبود واژه‌ی فارسی معادل مناسب، در این متن از واژه ونیو استفاده شده است.

[۸] Mabel’s Dramatic Career

[۹] Mack Sennett

[۱۰] Photo courtesy Orange County Archives) Public Domain)

[۱۱] http://www.fidanfilm.ir/tag/%D9%81%D8%B1%D8%B2%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%82%D8%A7%D8%A6%D9%85%DB%8C-%D8%B2%D8%A7%D8%AF%D9%87/

[۱۲] pseudo festivals

[۱۳] festival studies

[۱۴] pseudo festivals

[۱۵] http://www.fidanfilm.ir/tag/%D9%81%D8%B1%D8%B2%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%82%D8%A7%D8%A6%D9%85%DB%8C-%D8%B2%D8%A7%D8%AF%D9%87/

[۱۶] The Festival Agency: مرکزی که متخصصان طراحی اکران فیلم را از سراسر جهان به هم وصل می‌کند. تا فیلم هایی که در جشنواره‌ها اکران می‌شود دارای تنوع جغرافیایی مناسبی باشد.

[۱۷] Who’s Who عنوان یک نوع دایره‌المعارف که در آن شخصیت‌های معروف معرفی می‌شوند. (تنها جشنواره‌ای که در ایران این دایره المعارف را منتشر می‌کند جشنواره جهانی فجر است. جشنواره‌ی فیلم کوتاه تهران نیز بخشی را در کاتالوگ خود به معرفی مهمانان حاضر در جشنواره اختصاص می‌دهد)

[۱۸] Kino Babylon und b-ware

[۱۹] Ladenkino از جمله سینماهایی که برنامه‌ی اکران به زبان انگلیسی دارند

[۲۰] Acud

[۲۱] Moviemento

[۲۲] Arsenal Institute for Film and Video Art

[۲۳] Around International Film Festival

[۲۴] Berlin Lift-off Festival

[۲۵] Capital Filmmakers Festival

[۲۶] IL Kino

[۲۷] German United Film Festival

[۲۸] Berlin Short Film Festival

[۲۹] Berlin Independent Film Festival

[۳۰] International Filmmaker Festival of World Cinema Berlin

[۳۱] Berlin Short Film Festival: http://www.berlinshort.com/

[۳۲] European Short Film Festival: http://www.film-festival.eu/

[۳۳] Berlin Independent Film Festival: http://www.berlinfest.com/

[۳۴] Berlinale: جشنواره فیلم برلین

[۳۵] Claudine Biswas-Mackenzie

[۳۶] online casting portals: https://www.castforward.de/members/profile/claudine-biswas-mackenziema

[۳۷] Paris Independent Film Festival

[۳۸] Paris Short Film Festival

[۳۹] European Film Festivals

[۴۰] Cannes Short Film Festival Nizza: http://cannesfest.org/ سایت از دسترس خارج شده

[۴۱] Cannes Short Film Festival: http://www.cannes-shorts.com/

[۴۲] Mary Symmons

[۴۳] Erich Schultz

[۴۴] Cannes Guide: https://www.cannesguide.com/cannes-festival-guide/faq/index.php?id=20

[۴۵] Ira Schneider

[۴۶] https://screenanarchy.com/2017/02/berlin-independent-film-festival-winners-revealed-contrib.html

[۴۷] ARFF Berlin // Around international Film Awards: https://aroundfilms.com/

[۴۸] Lift-off

[۴۹]Lift-off Global Network: https://liftoff.network/

[۵۰] Pinewood Studios

[۵۱] James Bradley: https://www.instagram.com/badassbradders/

[۵۲] Adis Venero

[۵۳] Capital Filmmakers Festival: http://capitalfilmmakersfestival.com/

[۵۴] Courage Film Festival: http://couragefilmfestival.com/

[۵۵] ۱۸۰′ Berlin Filmfest: http://180berlinfilmfest.de/

[۵۶] micro films: در متن از واژه‌ی میکرو فیلم استفاده شده است. میکرو فلیم یا میکرو مووی، زیرمجموعه‎ی میکروسینما است. میکروسینما اصطلاحی است که به فیلم‎های کم‌بودجه و یا فیلم‌های آماتوری اطلاق می‌شود. همچنین در سال ۲۰۱۰ در آسیای شرقی (آغازگر کشور چین) موج جدیدی از این نوع فیلم‌سازی آغاز شده است. برای اطلاعات بیشتر به لینک‎های زیر رجوع شود (مترجم).

https://en.wikipedia.org/wiki/Microcinema

https://en.wikipedia.org/wiki/Micro_movie

[۵۷] Meraki Film Festival:

[۵۸] labour of love

[۵۹] Alibaba: https://www.alibaba.com/product-detail/Mercedes-Benz-Trucks-Half-Cuts_172573083.html?spm=a2700.7724857.main07.63.71e56549tmQqyp (مترجم: آگهی از دسترس خارج شده است)

[۶۰] Festival International Cannes: https://filmfreeway.com/FestivalInternationalCannes?utm_campaign=Submission+Button&utm_medium=External&utm_source=Submission+Button

(مترجم: با جشنواره­ی اصلی فیلم کن اشتباه گرفته نشود، عنوان انگلیسی آن جشنواره به صورت Cannes Film Festival نوشته می‌شود.)

[۶۱] این موسسه در برلین است. (مترجم)

[۶۲] Berlin Motion Picture Festival

[۶۳] IL Kino

[۶۴] Grace! International Film Festival

[۶۵] drone films: فیلم‌هایی که با استفاده از پهباد ساخته می شوند

[۶۶] https://www.grace-festival.com/

[۶۷] Sunlight International Film Festival: https://www.sunlightfilmfest.com/

[۶۸] BIFA Berlin Independent Film Awards

[۶۹] http://berlin-film-festival.com/index.html

[۷۰] Timothy Grassmann

پیوند کوتاه: http://www.fidanfilm.ir/b/45Q